Af en toe lijkt het wat droger te worden, maar wat hebben we de laatste tijd met veel nattigheid te maken. Ga je op pad in de natuur, dan zijn hoge schoenen of laarzen een must. Plassen en modderige paden is al wat de klok slaat. Op de gekste plaatsen zie je grote passen ontstaan, daar waar je het voorheen nog nooit gezien hebt. Het beste voorbeeld zijn de Loonse en Drunense duinen, de Brabantse Sahara, zo wordt het gebied ook weleens genoemd. Ga je er nu wandelen, dan zie je haast overal flinke oppervlakten met water en dat in het klapzand. En toch wordt er dan gepraat over waterschaarste, best wel raar toch.
Watervraag
De vraag naar water wordt alsmaar groter, vooral door de uitbreiding van grote bedrijven die veel water verbruiken voor koeling. Misschien is het wel goed dat er een probleem ontstaat, zodat men met de neus op de feiten wordt gedrukt. Het is niet dat er te weinig water is, maar er wordt te veel water verbruikt.
Als burger kunnen we er weinig aan doen; dat beetje dat wij verbruiken is te verwaarlozen in vergelijking met de grootverbruikers. Daar gaan miljoenen liters verloren bij de productieprocessen, dus daar kan het meeste bespaard worden.
Vasthouden
Het vasthouden van water is simpelweg het gemakkelijkste, maar dan ontstaan er weer problemen op een ander gevoelig gebied. Het zaaiseizoen komt er weer aan. Er moet geploegd worden en machtige grote machines moeten het land op. Begrijpelijk dat men dan drogere grond wenst.
Natuur kan een oplossing zijn door in natuurgebieden meer water vast te houden. Op allerlei manieren wordt daar al aan gewerkt. Beken, die voorheen recht werden getrokken, krijgen hun oude meanders weer terug. Er komen overstromingsgebieden waar regenwater wordt vastgehouden.
Samenwerking
Daarom moet er meer samengewerkt worden en niet tegen elkaar ten strijde worden getrokken. Dat betekent dat bepaalde delen van het buitengebied omgevormd moeten worden tot natuur.
Tja, en dan komen we op gevaarlijk terrein, want niemand geeft graag iets af. We willen allemaal groter en dan is natuur maar lastig. Toch zal er een oplossing moeten komen, want nu droge voeten door snel afvoeren van water, kan later betekenen dat men land ziet verdrogen.
Gelukkig hebben we in Nederland onze waterschappen, die als het goed is zowel voor natuur als boerenland het water beheren. Met stuwen wordt zo de waterstand geregeld, maar wie krijgt de hoofdrol?
Beken
De beken in ons Brabant beleven hoogtijdagen. Overal zie je ze gevuld tot aan de rand, en vaak treden ze zelfs buiten hun oevers. Gelukkig kan dit op veel plaatsen, door aankoop of gebruiksovereenkomsten voor aanpalend land.
Juist op deze plekken zie je nieuwe natuur ontstaan. Daar is die nattigheid tenminste nog ergens goed voor. Beken zorgen voor extra biodiversiteit; via het water worden tal van zaden verspreid van het ene gebied naar het andere. Niet alleen zaden overigens, maar ook de bewoners van het water en de waterkant verplaatsen zich via het water. Beken vormen een belangrijke ecologische verbinding.
Vogels
Natuurlijk profiteren ook vogels van de natte omstandigheden, althans de waterminnende soorten. Kijk maar eens goed rond in het buitengebied rondom Dongen; je ziet steeds meer blauwe reigers, maar ook zilverreigers.
Deze vogels verblijven nu eenmaal graag langs water en in drassige weilanden. Muizen en andere kleine dieren worden door het vele water gedwongen bovengronds te komen. Laat reigers daar nu juist dol op zijn! Houd ze maar in de gaten, dan zul je ze regelmatig zien toeslaan.
Zo helpt de natuur plagen te voorkomen, zeker als er ook vossen in het terrein lopen. Vossen zijn de opruimers bij uitstek. Naast kevers eten ze ook erg graag een muisje of rat. Zo kan natuur prima samengaan met bedrijvigheid op ons platteland, als men het maar de kans geeft.
Planten
We hebben het afgelopen jaar een uitzonderlijk nat jaar gehad en dat was goed te zien in de plantengroei. Bossen waar je voorheen dwars doorheen kon kijken, werden door ondergroei steeds groener.
Water zorgde voor uitzonderlijke groei van struiken en varens; bossen leken bijna ondoordringbaar. Zo blijft de natuur altijd boeiend, want geen jaar is hetzelfde.
Ook allerlei planten deden het afgelopen jaar goed, en sommige bloeiden zelfs een tweede keer. Toch had de regen ook een keerzijde. Er werden veel minder vlinders en andere insecten gezien. Libellen daarentegen waren er in overvloed. Zij leefden helemaal op, met veel zeldzame soorten.
Tuin
De tijd van plannen maken voor de tuin is aangebroken. Uw tuin is als het goed is een grote opvangplek voor water. Ook als burger kunnen we een bijdrage leveren aan het vasthouden van water.
Minder verharding in de tuin zorgt ervoor dat regenwater beter wordt opgevangen. Het afkoppelen van regenpijpen van het riool is een simpele maatregel, maar dan moet uw tuin daar wel op ingericht zijn.
Een gedeelte van de tuin iets lager maken is meestal voldoende om daar het dakwater in de grond te laten trekken. In onze gemeente hebben ze daar al ervaring mee, door de aanleg van zogenaamde wadi’s: verlagingen in plantsoenen voor tijdelijke opvang van hemelwater.
Zon
We sluiten af met goed nieuws, want ga je op pad, dan blijkt steevast dat het meeste regenwater langs je af valt. Dus ga eropuit en geniet van de natuur! Juist nu is er veel te ontdekken, soms eenvoudige dingen.
Kijk maar eens goed naar de hazelaars. De gele mannelijke katjes komen nu open, die kennen we allemaal wel. Als je extra goed kijkt, zie je misschien ook de vrouwelijke bloempjes: kleine rode bloempjes.
Bij zonnig weer zie je wolkjes stuifmeel door de lucht vliegen. Die komen op de vrouwtjes neer en zo krijgen we later hazelnoten. Heb je last van hooikoorts? Probeer dan afstand te bewaren, maar bijen zijn er maar wat blij mee!
Natuurmens Christ, Natuurvereniging Ken en Geniet